Um ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slur


═ stjˇrnarskrß lř­veldisins ═slands er Ý rauninni ekki miki­ fjalla­ um ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slur. ŮŠr ber ■ˇ ß gˇma Ý eftirt÷ldum greinum:

11. gr. Forseti lř­veldisins er ßbyrg­arlaus ß stjˇrnarath÷fnum. Svo er og um ■ß, er st÷rfum hans gegna. Forseti ver­ur ekki sˇttur til refsingar, nema me­ sam■ykki Al■ingis.
Forseti ver­ur leystur frß embŠtti, ß­ur en kj÷rtÝma hans er loki­, ef ■a­ er sam■ykkt me­ meiri hluta atkvŠ­a vi­ ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu, sem til er stofna­ a­ kr÷fu Al■ingis, enda hafi h˙n hloti­ fylgi 3/4 hluta ■ingmanna. Ůjˇ­aratkvŠ­agrei­slan skal ■ß fara fram innan tveggja mßna­a, frß ■vÝ a­ krafan um hana var sam■ykkt ß Al■ingi, og gegnir forseti eigi st÷rfum, frß ■vÝ a­ Al■ingi gerir sam■ykkt sÝna, ■ar til er ˙rslit ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slunnar eru kunn.
N˙ hlřtur krafa Al■ingis eigi sam■ykki vi­ ■jˇ­aratkvŠ­agrei­sluna, og skal ■ß Al■ingi ■egar Ý sta­ rofi­ og efnt til nřrra kosninga.

26. gr. Ef Al■ingi hefur sam■ykkt lagafrumvarp, skal ■a­ lagt fyrir forseta lř­veldisins til sta­festingar eigi sÝ­ar en tveim vikum eftir a­ ■a­ var sam■ykkt, og veitir sta­festingin ■vÝ lagagildi.
N˙ synjar forseti lagafrumvarpi sta­festingar, og fŠr ■a­ ■ˇ engu a­ sÝ­ur lagagildi, en leggja skal ■a­ ■ß svo fljˇtt sem kostur er undir atkvŠ­i allra kosningarbŠrra manna Ý landinu til sam■ykktar e­a synjunar me­ leynilegri atkvŠ­agrei­slu. L÷gin falla ˙r gildi, ef sam■ykkis er synja­, en ella halda ■au gildi sÝnu.

79. gr. Till÷gur, hvort sem eru til breytinga e­a vi­auka ß stjˇrnarskrß ■essari, mß bera upp bŠ­i ß reglulegu Al■ingi og auka-Al■ingi. Nßi tillagan sam■ykki skal rj˙fa Al■ingi ■ß ■egar og stofna til almennra kosninga af nřju. Sam■ykki [Al■ingi] ßlyktunina ˇbreytta, skal h˙n sta­fest af forseta lř­veldisins, og er h˙n ■ß gild stjˇrnskipunarl÷g.
N˙ sam■ykkir Al■ingi breytingu ß kirkjuskipun rÝkisins samkvŠmt 62. gr., og skal ■ß leggja ■a­ mßl undir atkvŠ­i allra kosningarbŠrra manna Ý landinu til sam■ykktar e­a synjunar, og skal atkvŠ­agrei­slan vera leynileg.

HÚr er um a­ rŠ­a 3 greinar. ═ 11. grein er fjalla­ um ■jˇ­aratkvŠ­i um vantrausttill÷gu Al■ingis ß forseta ═slands. ┴ ■a­ hefur aldrei reynt.

═ 26. grein er ßkvŠ­i­ um neitunarvald forsetans og hvernig h÷fundar stjˇrnarskrßrinnar Štlu­u ■jˇ­inni a­ sta­festa e­a synja ■eirri neitun. ┴ ■etta hefur einu sinni reynt me­ ■eim hŠtti (Icesave l÷gin) en ■egar forseti synja­i fj÷lmi­lal÷gunum sta­festingar ßri­ 2004 komu stjˇrnv÷ld sÚr undan skyldum sÝnum um a­ efna til ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu me­ ■vÝ a­ draga lagafrumvarpi­ til baka ■rßtt fyrir a­ 26. greinin taki af ÷ll tvÝmŠli um a­ leggja skuli "frumvarpi­ undir atkvŠ­i allra kosningabŠrra manna Ý landinu svo fljˇtt sem au­i­ er". HÚr var ■vÝ um augljˇst stjˇrnarskrßrbrot a­ rŠ­a. Ekki get Úg sÚ­ a­ hŠgt sÚ a­ skřla sÚr ß bak vi­ ˇljˇs fyrirmŠli 26. greinar. Hins vegar Štti l÷ggjafinn a­ vera l÷ngu b˙inn a­ setja l÷g um framkvŠmd ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slna ß ═slandi, bygg­ ß grunnl÷gum ■jˇ­arinnar Ý stjˇrnarskrßnni.

Fyrri hluti 79. greinar er lÝklega sß kl˙­urslegasti og gerir ■a­ a­ verkum a­ erfitt hefur veri­ a­ nß fram miklum breytingum ß stjˇrnarskrßnni og Ý rauninni mß deila um hvort fari­ hafi veri­ eftir ■essu ßkvŠ­i Ý hvÝvetna ■egar stjˇrnarskrßrbreytingar hafa veri­ sam■ykktar. Ůß er frßleitt a­ Al■ingi hafi sÝ­asta or­i­ en ekki ■jˇ­in, sem ■ˇ er sß a­ili, sem gerir stjˇrnarskrßrsßttmßlann vi­ sjßlfa sig og felur svo Al■ingi a­ setja landinu l÷g til samrŠmis vi­ sßttmßlann.

Ůa­ sem Úg vil gera er eftirfarandi:
1. Allar breytingar ß stjˇrnarskrßnni fari Ý dˇm ■jˇ­arinnar - ■jˇ­aratkvŠ­i - en ekki dˇm Al■ingis.
2. Allar synjanir forseta ═slands ß lagafrumv÷rpum frß Al■ingi fari Ý ■jˇ­aratkvŠ­i.
3. Allir millirÝkjasamningar og samningar, sem kunna a­ fela Ý sÚr valdaafsal til al■jˇ­legra samtaka, rÝkjasambanda e­a herna­arbandalaga, hvort sem afsali­ er sta­bundi­ e­a tÝmabundi­ e­ur ei, fari Ý ■jˇ­aratkvŠ­i.
4. ┴kve­inn hluti al■ingismanna e­a kosningabŠrra manna Ý landinu geti fari­ fram ß ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu um mßl, sem var­a ■jˇ­arhag, miklar deilur standa um o.s.frv.
5. A­ hver sß, sem reynir a­ sni­ganga stjˇrnarskrßna hva­ ofangreint var­ar ver­i lßtinn sŠta refsingu.
6. A­ ni­urst÷­ur ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slna ver­i bindandi fyrir rÝkisstjˇrn og Al■ingi.



Til baka